ANG PARCEL NA DUMATING SA GABI NG BUROL
Halos alas-siyete na ng gabi nang huminto si Joel sa tapat ng Parokya ng Espiritu Santo.
Basang-basa ang laylayan ng pantalon niya dahil sa ambon. Hindi pa niya nahuhubad ang helmet nang tingnan niyang muli ang address sa cellphone.
Tama.
Sa funeral hall sa tabi ng simbahan dapat ihatid ang parcel.
May hawak siyang maliit na karton na maingat na binalutan ng packaging tape. Sa ibabaw ay may sulat-kamay:
“PARA KAY G. RAMON SANTOS—PERSONAL. HUWAG BUKSAN MALIBAN SA HARAP NG PAMILYA.”
Napakunot ang noo ni Joel.
Kanina pa siya nagtataka.
Ang recipient ay patay na.
Pagpasok niya sa bakuran, nakita niya ang ilang magkakamag-anak na nakaupo sa labas. Nakaitim ang karamihan.
“Delivery po para kay Ramon Santos,” sabi niya.
Nagkatinginan ang mga tao.
Pagkatapos ay may isang babaeng natawa.
“Kuya, late ka na yata.”
May sumunod na humagikgik.
“Patay na ’yung rereceive!”
Namula ang mukha ni Joel.
“Alam ko po. Pero nakalagay po na kailangang ma-deliver ngayong gabi.”
Lumapit ang isang lalaking nagpakilalang Dennis, pamangkin ng yumao.
“Anong laman?”
“Hindi ko po alam, Sir.”
“Baka scam lang ’yan.”
May ilang bisitang tumawa ulit.
Pero hindi umalis si Joel.
“Pasensya na po. May espesyal na instruction. Kailangan daw pong buksan sa harap ng immediate family.”
Nawala ang ngiti ni Dennis.
“Sino ang sender?”
Tiningnan ni Joel ang label.
Walang pangalan.
May initials lamang.
A.M.
Biglang napahigpit ang hawak ng matandang babaeng nakaupo malapit sa pinto.
Siya si Elena, asawa ni Ramon.
“A.M.?” bulong niya.
“Opo.”
Napatingin ito sa kabaong sa loob.
Pagkatapos ay kay Joel.
“Dalhin mo rito.”
Pero bago makalapit ang rider, humarang si Dennis.
“Tita, huwag. Hindi natin alam kung ano ’yan.”
“Parcel lang naman.”
“Baka kung ano pa ang nasa loob.”
Hindi maintindihan ni Joel kung bakit tila takot na takot ang lalaki sa isang maliit na kahon.
Hanggang sa may narinig silang sasakyan na huminto sa labas.
Bumaba si Father Gabriel.
Pagkakita sa parcel, natigilan ang pari.
At ang unang sinabi nito ay sapat upang patahimikin ang lahat.
“Dumating pala.”
ANG HULING BILIN NI RAMON
“Father, alam n’yo po ito?” tanong ni Elena.
Hindi agad sumagot ang pari.
Tiningnan muna nito si Dennis.
Pagkatapos ay ang parcel.
“Bago namatay si Ramon,” sabi ni Father Gabriel, “may ipinagtapat siya sa akin.”
Napatingin ang lahat.
“Ano pong ipinagtapat?” tanong ni Elena.
Huminga nang malalim ang pari.
“May bagay siyang gustong itama.”
Biglang sumingit si Dennis.
“Father, baka hindi magandang pag-usapan ’yan ngayon.”
Napalingon ang pari sa kanya.
“Bakit?”
“Burol po ito. Respeto lang sana.”
“Kung respeto ang pinag-uusapan,” mahinahong sagot ng pari, “mas mahalagang tuparin natin ang huling bilin ng namatay.”
Tahimik si Dennis.
Inilapag ni Joel ang parcel sa mesa.
Nanginginig ang kamay ni Elena habang hinihiwa ang tape.
Sa loob ay may lumang cellphone.
Isang maliit na voice recorder.
At isang sobre.
Walang pera.
Walang alahas.
Binuksan ni Elena ang sobre.
Isang maikling sulat ang nasa loob.
“Nay Elena, kung hawak mo ito, ibig sabihin hindi ko na nasabi sa iyo nang harapan ang lahat. Pakinggan mo muna ang recording. Pagkatapos, hanapin ninyo si Arturo Mendoza.”
Napakunot ang noo ni Elena.
“Sino si Arturo?”
Biglang nahulog ang basong hawak ni Dennis.
Nabasag iyon sa sahig.
Lahat ay napalingon.
“Okay ka lang?” tanong ng isang pinsan.
“Oo.”
Pero hindi.
Namumutla siya.
Napansin iyon ni Father Gabriel.
“Dennis,” sabi nito, “kilala mo si Arturo, hindi ba?”
Mariing umiling ang lalaki.
“Hindi.”
Tahimik na pinindot ni Elena ang voice recorder.
Lumabas ang mahinang boses ni Ramon.
“Kung naririnig ninyo ito, patawad. Hindi aksidente ang nangyari sa warehouse noong nakaraang taon.”
Napasinghap ang mga tao.
Iyon ang insidenteng ikinamatay ng isang empleyado at naging dahilan para magkaroon ng malaking insurance claim ang negosyo ni Ramon.
“May nakakita sa lahat,” pagpapatuloy ng recording. “At pinilit namin siyang manahimik.”
Biglang hinablot ni Dennis ang recorder.
Pero mas mabilis si Joel.
“Sir!”
Nakuha niya iyon bago tuluyang maagaw.
At doon naging malinaw sa lahat.
Hindi ordinaryong parcel ang dumating.
Katotohanan ang laman nito.
ANG PANGALANG PILIT NILANG IBINAON
“Bigay mo sa akin ’yan!” sigaw ni Dennis.
Napaatras si Joel.
Humarang si Father Gabriel.
“Bakit gusto mong kunin?”
“Private family matter ’to!”
“Kung gano’n, bakit ka natatakot?”
Hindi nakasagot si Dennis.
Pinagpatuloy ni Elena ang recording.
“Si Arturo Mendoza ang saksi. Dating maintenance worker. Nakita niya kung paano sinadya ang pagkasira ng safety lock sa bodega.”
Napahawak si Elena sa bibig.
“Ramon…”
Sa recording, umiiyak na ang boses ng yumao.
“Ginawa namin iyon para palabasing aksidente at makuha ang insurance. Akala namin walang masasaktan. Pero may taong namatay.”
Lalong tumahimik ang funeral hall.
“At nang gustong magsumbong ni Arturo, binayaran namin siya. Nang tumanggi, tinakot siya.”
Pinatay ni Dennis ang recorder.
“Sapat na!”
Lumingon si Elena sa kanya.
“Ano’ng kinalaman mo rito?”
“Wala.”
“Bakit parang alam mo?”
Hindi sumagot.
Lumapit si Father Gabriel.
“May kailangan pa kayong malaman.”
Napatingin lahat sa pari.
“Akala ni Ramon, patay na si Arturo.”
“Akala?” tanong ni Elena.
Tumango ang pari.
“Pero dalawang araw bago mamatay si Ramon, may tumawag sa akin.”
“Sino?”
“Si Arturo.”
Nanlaki ang mga mata ni Dennis.
“Imposible.”
Mabilis siyang napalingon sa pari.
At doon siya nagkamali.
Dahil walang nagsabing dapat imposible.
Tinitigan siya ni Father Gabriel.
“Bakit imposible, Dennis?”
Namutla ang lalaki.
Walang makalabas na salita sa bibig niya.
“Buhay si Arturo,” pagpapatuloy ng pari. “At handa siyang magsalita.”
Napaupo si Elena.
Si Joel naman ay tahimik na nakatayo sa tabi ng parcel.
Kanina, pinagtatawanan siya dahil nagdadala raw siya ng package para sa patay.
Ngayon, wala nang tumatawa.
Dahil ang parcel na iyon ang nagbalik sa isang pangalang matagal nilang inakalang wala nang makapagsasalita.
NANG DUMATING ANG SAKSING BUHAY
Makalipas ang halos dalawampung minuto, muling may humintong sasakyan sa labas.
Dalawang lalaki ang pumasok.
Kasama nila ang isang payat na lalaking nasa limampung taong gulang.
Pagkakita rito, napaatras si Dennis.
“Arturo…”
Narinig iyon ng lahat.
Dahan-dahang lumingon si Elena.
“Kilala mo nga.”
Hindi na nakatanggi si Dennis.
Si Arturo ay lumapit sa kabaong.
Matagal niyang tinitigan si Ramon.
“Akala ko hindi mo aaminin,” mahina niyang sabi.
Pagkatapos ay humarap siya sa pamilya.
“Hindi po ako namatay. Nagtago ako.”
“Bakit?” tanong ni Elena.
Napatingin siya kay Dennis.
“Dahil sinabi niyang susunod ang anak ko kapag nagsalita ako.”
May mga napasinghap.
Umiling si Dennis.
“Sinungaling!”
May inilabas na cellphone si Arturo.
“Nasa akin pa ang messages mo.”
Nanginig ang panga ni Dennis.
“Peke ’yan.”
“May isa pa akong dala.”
Inilabas ni Arturo ang maliit na memory card.
“Nakopya ko ang CCTV bago ninyo burahin.”
Tuluyang nawala ang kulay sa mukha ni Dennis.
Doon na umiyak si Elena.
Hindi dahil lamang sa ginawa ng asawa niya.
Kundi dahil napagtanto niyang ang ilang taong nakapaligid sa kanya ay may dalang lihim na hindi niya kailanman nalaman.
“Bakit ginawa ninyo ito?” tanong niya.
Napaupo si Dennis.
“Baon sa utang ang kumpanya.”
“May namatay!”
“Hindi namin sinasadya.”
“Pero tinakot ninyo ang taong gustong magsabi ng totoo!”
Hindi na sumagot si Dennis.
Lumapit si Arturo kay Elena.
“Humingi po ng tawad sa akin si Sir Ramon bago siya namatay.”
“Pinatawad mo ba siya?”
Matagal bago sumagot si Arturo.
“Hindi ko pa alam.”
At iyon marahil ang pinakatapat na sagot sa gabing iyon.
Dahil may mga kasalanang hindi nabubura sa isang simpleng paghingi ng tawad.
Kailangan muna ng katotohanan.
Kailangan ng pananagutan.
ANG RIDER NA HINDI UMALIS
Dumating ang mga awtoridad nang gabing iyon.
Ibinigay ni Arturo ang mga ebidensya.
Kinuha rin ang recording ni Ramon bilang bahagi ng imbestigasyon.
Habang nagkakagulo ang lahat, tahimik lamang si Joel sa isang sulok.
Tiningnan niya ang delivery app.
“Delivered.”
Iyon lang dapat ang trabaho niya.
Iabot ang kahon.
Kumuha ng confirmation.
Umalis.
Pero bago siya tuluyang makalabas, tinawag siya ni Elena.
“Kuya.”
Napalingon siya.
Lumapit ang matanda.
“Pasensya ka na sa mga tumawa sa ’yo kanina.”
Ngumiti nang bahagya si Joel.
“Okay lang po.”
“Hindi.”
Umiling si Elena.
“Kung umalis ka dahil pinahiya ka namin, baka hindi namin nalaman ang katotohanan.”
“Trabaho ko lang po iyon.”
“Hindi lang trabaho ang ginawa mo.”
Napatingin siya sa walang laman na kahon.
“Dinala mo rito ang huling pagkakataon ng asawa ko para magsabi ng totoo.”
Bago umalis si Joel, lumapit din si Father Gabriel.
“Salamat sa hindi pagsuko sa delivery.”
Napangiti ang rider.
“Akala ko nga po maling address.”
“Hindi.”
Tumingin ang pari sa funeral hall.
“Dumating ka sa tamang lugar. Tamang oras.”
Isinuot ni Joel ang helmet.
Pagsakay niya sa motorsiklo, lumingon siya sa funeral hall.
Mula sa labas, ordinaryong burol lamang iyon.
May puting bulaklak.
May kandila.
May mga taong umiiyak.
Pero alam niyang sa gabing iyon, hindi lamang isang tao ang inililibing.
Kasama ring inililibing ang kasinungalingang matagal nang itinago.
At marahil iyon ang dahilan kung bakit ipinadala ni Ramon ang parcel bago siya tuluyang mawala.
Hindi para makatakas sa kasalanan.
Kundi para siguraduhing may matitira siyang isang bagay na hindi na kayang patahimikin ng takot.
Ang katotohanan.
MGA ARAL SA BUHAY
1. Hindi nawawala ang katotohanan dahil lamang matagal itong itinago. Maaaring lumipas ang maraming taon, ngunit darating ang panahon na ang lihim ay makakahanap ng paraan upang lumabas.
2. Ang pag-amin ay mahalaga, pero hindi nito awtomatikong binubura ang pananagutan. Ang tunay na pagsisisi ay may kasamang pagtanggap sa magiging bunga ng ating ginawa.
3. Huwag pagtawanan ang isang tao dahil lamang hindi natin naiintindihan ang kanyang ginagawa. Ang rider na inakalang katawa-tawa ay siya palang may dalang bagay na magbabago sa buong kuwento ng pamilya.
4. Ang pananakot sa isang saksi ay hindi kayang baguhin ang katotohanan. Maaari nitong maantala ang hustisya, pero hindi nito ginagawang tama ang mali.
5. Habang may pagkakataon, itama ang pagkakamali. Huwag hintaying dumating ang huling sandali bago aminin ang katotohanan, humingi ng tawad, at harapin ang responsibilidad.
Kung naantig ka sa kuwentong ito, ibahagi ang post sa iyong mga kaibigan at pamilya. Baka may isang taong kailangang mapaalalahanan na kahit gaano katagal itago ang isang kasinungalingan, darating at darating ang panahon na ang katotohanan mismo ang kakatok sa pintuan.
