EPISODE 1: ANG PAGKAING INIIWAN SA WALANG PANGALANG LIBINGAN
Araw-araw, bago pa sumikat ang araw, naglalakad si Lola Celing patungo sa lumang sementeryo ng San Gabriel. May dala siyang plato ng kanin, kaunting ulam, at isang basong tubig.
Inilalagay niya iyon sa ibabaw ng libingang walang pangalan.
Isang maliit na bato lamang ang nagsisilbing lapida. Walang petsa. Walang larawan. Walang nakaukit na pangalan.
“Manuel,” bulong niya, “kumain ka na.”
Tatlumpung taon nang nawawala ang anak niyang si Manuel. Pagkatapos ng isang malaking baha, may natagpuang hindi makilalang labi malapit sa ilog. Inilibing iyon sa sementeryo, ngunit walang nakatiyak kung kay Manuel nga.
Mula noon, itinuring ni Lola Celing na libingan iyon ng kanyang anak.
Pinagtatawanan siya ng ilan. May nagsasabing wala na siya sa tamang pag-iisip. May iba namang naiinis dahil pinupuntahan ng mga aso ang pagkaing iniiwan niya.
Isang umaga, nadatnan siya ni Officer Ramos, na rumesponde matapos magreklamo ang bagong tagapangasiwa ng sementeryo.
“Nay, bawal mag-iwan ng pagkain dito,” matigas nitong sabi. “Nakakadumi kayo.”
“Hindi po nasasayang,” sagot niya. “May kumakain.”
“Patay ang nakalibing diyan.”
“Alam ko.”
“Kung alam ninyo, bakit araw-araw pa rin kayong bumabalik?”
Hindi sumagot si Lola Celing. Kinuha ni Officer Ramos ang plato at iniabot sa kanya.
“Umuwi na kayo.”
Habang naglalakad palayo, napansin ng matanda ang putik sa tabi ng puntod.
May bakas doon.
Hindi bakas ng aso.
Maliit na paa ng bata.
At patungo iyon sa makapal na damuhan sa likod ng mga lumang mausoleo.
EPISODE 2: ANG MALILIIT NA BAKAS SA PUTIK
Kinabukasan, mas maagang bumalik si Lola Celing. Hindi niya inilagay sa ibabaw ng puntod ang pagkain. Itinago niya iyon sa ilalim ng malaking dahon sa tabi ng lapida.
Pagkatapos ay nagtago siya sa likod ng puno.
Matagal siyang naghintay.
Nang sumikat ang araw, may nakita siyang maliit na anino sa pagitan ng mga mausoleo. Mabilis itong lumapit sa libingan, kinuha ang pagkain, at muling nawala sa damuhan.
“Sandali!” tawag niya.
Walang sumagot.
Lumapit siya sa puntod. Naroon ang maliit na bakas ng paa at marka ng maruming daliri sa baso.
Bata.
May batang nagtatago sa sementeryo.
Agad siyang pumunta sa barangay upang magsumbong. Ngunit hindi siya pinaniwalaan ng ilang opisyal.
“Baka pusa lang iyon, Lola.”
“Walang pusang gumagamit ng baso,” sagot niya.
Naalala niya ang balitang may nawawalang walong taong gulang na bata mula sa kalapit na bayan. Si Carlo Mendoza ay hindi nakauwi mula sa paaralan sampung araw na ang nakalipas.
Ipinakita niya sa barangay tanod ang larawan nito.
“Iyan ang batang nakita ko,” sabi niya.
“Malayo ang lugar kung saan siya nawala,” sagot ng tanod. “Baka namalikmata lang kayo.”
Namalikmata.
Iyon ang laging sinasabi sa kanya tuwing binabanggit niya ang anak niyang si Manuel.
Ngunit alam ni Lola Celing ang nakita niya.
Bumalik siya sa sementeryo nang gabing iyon. Nagdala siya ng kumot, pagkain, at flashlight.
Habang papalapit sa libingan, may narinig siyang mahinang pag-ubo mula sa lumang mausoleo.
Pagkatapos ay isang boses.
“Lola…”
Napahinto siya.
Mahina iyon.
Takot.
At siguradong boses ng isang bata.
EPISODE 3: ANG BATANG TAKOT LUMABAS
Sinundan ni Lola Celing ang maliliit na bakas. Umikot iyon sa likod ng isang abandonadong mausoleo na natatakpan ng mga baging.
May makitid na siwang sa ibabang bahagi ng pader.
Lumuhod siya.
“Anak, hindi kita sasaktan.”
Walang sumagot.
Iniwan niya sa tapat ng siwang ang pagkain at tubig. Maya-maya, lumabas ang isang maruming kamay at mabilis na kinuha ang baso.
“Carlo ba ang pangalan mo?”
Biglang tumigil ang kamay.
“Paano n’yo po alam?”
Napaluha si Lola Celing.
“Hinahanap ka ng mama at papa mo.”
“Ayoko pong lumabas.”
“Bakit?”
“Sabi ng lalaking kumuha sa akin, huhulihin daw ako ng pulis kapag nagsumbong ako.”
Maingat na ipinasok ni Lola Celing ang kanyang kamay sa siwang.
“Hawakan mo ako. Hindi kita pababayaan.”
Dahan-dahang lumabas ang bata. Payat na ito, maputla, at puno ng sugat ang mga paa. Mahigpit nitong niyakap ang kumot na dala ng matanda.
Iyon ang sandaling dumating si Officer Ramos kasama ang dalawang pulis. Sinundan nila si Lola matapos sabihin ng caretaker na palihim itong bumalik.
Nang makita ni Carlo ang mga uniporme, nataranta siya at muling nagtangkang magtago.
“Hindi!” sigaw niya. “Huwag ninyo akong kunin!”
Niyakap siya ni Lola Celing.
“Walang mananakit sa iyo. Nandito ako.”
Lumuhod si Officer Ramos at inilapag ang kanyang sumbrero.
“Carlo, hindi ka namin huhulihin. Ihahatid ka namin sa pamilya mo.”
Tumingin ang bata kay Lola Celing.
“Totoo po ba?”
Tumango siya.
Doon lamang pumayag si Carlo na lumabas nang tuluyan mula sa madilim na mausoleo.
EPISODE 4: ANG LIHIM NG NAWAWALANG BATA
Dinala si Carlo sa ospital. Nang makumpirmang siya nga ang batang sampung araw nang nawawala, agad na tinawagan ang kanyang mga magulang.
Pagdating ng ina nito, halos madapa siya sa pagtakbo.
“Anak!”
Yumakap si Carlo sa kanya at malakas na umiyak. Hindi siya binitiwan ng mga magulang na para bang natatakot silang mawala itong muli.
Isinalaysay ng bata na may lalaking nagpanggap na inutusan ng kanyang ina upang sunduin siya sa paaralan. Isinakay siya sa van at dinala sa isang lumang bahay.
Makalipas ang dalawang araw, nakatakas siya nang maiwang bukas ang bintana. Tumakbo siya hanggang makarating sa sementeryo. Natakot siyang lumapit sa mga tao dahil sinabi ng dumukot sa kanya na kasama raw nito ang mga pulis.
Sa gabi lamang siya lumalabas upang kumuha ng tubig.
Hanggang sa makita niya ang pagkaing iniiwan ni Lola Celing.
“Kung wala po ang pagkain ni Lola,” sabi ni Carlo, “baka hindi na po ako nabuhay.”
Ginamit ng mga imbestigador ang mga detalye mula sa bata at ang mga bakas ng gulong malapit sa likurang bahagi ng sementeryo. Natukoy nila ang van at nahuli ang mga taong sangkot sa pagdukot.
Bumalik si Officer Ramos kay Lola Celing.
“Nay, patawarin ninyo ako,” sabi niya. “Pinaalis ko kayo kahit kayo pala ang nakapansin sa hindi namin nakita.”
Umiling ang matanda.
“Ang mahalaga, nakauwi ang bata.”
Lumapit ang ina ni Carlo at lumuhod sa harap niya.
“Hindi ko po kayang bayaran ang ginawa ninyo.”
Hinawakan ni Lola Celing ang kanyang balikat.
“Huwag kang lumuhod. Yakapin mo ang anak mo. Iyan lang ang gusto ng bawat inang nawalan.”
Pagkasabi noon, tumingin siya sa walang pangalang libingan.
Si Carlo ay nakauwi.
Ngunit si Manuel, hanggang ngayon, ay hindi pa rin bumabalik.
EPISODE 5: ANG PUNTOD NA NAGLIGTAS NG ISANG BUHAY
Makalipas ang ilang linggo, nilinis ng mga residente ang lumang sementeryo. Inayos nila ang abandonadong mausoleo at tinanggal ang mga halamang tumatakip sa mga daanan.
Hindi na pinagbawalan si Lola Celing na dumalaw sa walang pangalang libingan.
Sa halip, naglagay ang barangay ng simpleng lapida roon.
PARA SA MGA NAWAWALA NGUNIT HINDI KAILANMAN NALILIMUTAN.
Tuwing Linggo, dinadalaw siya ni Carlo. Lagi itong may dalang dalawang pandesal—isa para sa kanya at isa para sa puntod.
“Para po kay Tito Manuel,” sabi ng bata.
“Hindi mo naman siya kilala.”
“Pero dahil po sa kanya, nag-iwan kayo ng pagkain. Kaya nahanap ninyo ako.”
Napangiti si Lola Celing habang namumuo ang luha sa kanyang mga mata.
Isang araw, tinanong siya ni Carlo kung umaasa pa rin siyang babalik ang anak.
“Bawat ina ay umaasa,” sagot niya. “Kahit matanda na siya. Kahit maraming taon na ang lumipas.”
“Malungkot po ba kayo dahil hindi siya nakauwi?”
Tumingin siya sa bata.
“Malungkot. Pero baka may dahilan kung bakit dinala ako ng Diyos sa puntod na ito araw-araw.”
Hinawakan ni Carlo ang kanyang kamay.
“Baka po ako ang dahilan.”
Doon hindi na napigilan ni Lola Celing ang pag-iyak. Niyakap niya ang bata nang mahigpit.
Hindi naibalik sa kanya ng libingan ang nawawala niyang anak.
Ngunit ang pagmamahal na patuloy niyang inilalagay roon araw-araw ay nagligtas sa anak ng ibang ina.
At minsan, ganoon kumilos ang kabutihan.
Hindi nito laging ibinabalik ang nawala sa atin.
Kung minsan, ginagamit nito ang sugat natin upang may ibang taong makauwi.
MGA ARAL SA BUHAY
- Huwag agad husgahan ang isang matanda dahil lamang sa kakaiba ang kanyang ginagawa. Maaaring may malalim na dahilan at pagmamahal sa likod nito.
- Pakinggan ang mga obserbasyon at babala ng bawat tao, anuman ang kanilang edad o katayuan sa buhay.
- Turuan ang mga bata na huwag basta sumama sa sinumang nagsasabing inutusan sila ng kanilang mga magulang. Gumamit ng lihim na family password kung kinakailangan.
- Ang kabutihang ginagawa nang walang hinihintay na kapalit ay maaaring magligtas ng buhay.
- Ang mga sugat na dala natin ay maaaring maging daan upang maunawaan at matulungan natin ang ibang taong nasasaktan.
Kung naantig ka sa kuwento nina Lola Celing at Carlo, ibahagi ang post na ito sa iyong mga kaibigan at pamilya. Ipaalala natin sa lahat na seryosohin ang bawat babala, pangalagaan ang mga bata, at huwag maliitin ang simpleng kabutihang maaaring maging pag-asa ng isang taong nawawala.
